Witaj, nie jesteś jeszcze zalogowany | Zaloguj się | Zarejestruj się | Odzyskaj hasło



Sprzęt, wydarzenia, ludzie
serwis zagli
Surfnation
go2hel.pl
Kolporter RSS

Naprawa uszkodzonej deski Poleć znajomemu
Autor: Pablo   
08.06.2009.
 
Najczęściej uszkadzanym elementem zestawu windsurfingowego jest dziób oraz burty deski. Powodem są uderzenia masztem lub głowicą bomu przy tzw. katapach. Skutkiem takiego uderzenia jest wgniot na dziobie lub burtach deski, rzadziej pęknięcie i zgniecenie laminatu, lub złamanie dziobu. O ile wgniecenia nie wymagają naprawy lub naprawa dotyczy tylko kosmetyki, pęknięcia wymagają już bezwzględnie naprawy.
Najczęściej uszkadzanym elementem zestawu windsurfingowego jest dziób oraz burty deski. Powodem są uderzenia masztem lub głowicą bomu przy tzw. katapach. Skutkiem takiego uderzenia jest wgniot na dziobie lub burtach deski, rzadziej pęknięcie i zgniecenie laminatu, lub złamanie dziobu. O ile wgniecenia nie wymagają naprawy lub naprawa dotyczy tylko kosmetyki, pęknięcia wymagają już bezwzględnie naprawy. Dziury i pęknięcia laminatu należy bezzwłocznie naprawić we własnym zakresie lub w wyspecjalizowanym serwisie szkutniczym. Zaniedbanie lub niezauważenie pęknięcia jest najczęstszą przyczyną szybkiego zwiększania wagi deski i pogorszenia jej osiągów. Poprzez szczeliny woda wsiąka pomiędzy laminat a styropianowy rdzeń kadłuba. Wyciągnąć ją stamtąd jest niezwykle trudno. Jeszcze gorzej wygląda sprawa z deskami o rdzeniu z pianki poliuretanowej (modele sprzed 25 lat). Pianka taka chłonie wodę prawie tak dobrze jak gąbka.

Jak sprawdzić, czy deska może nabierać wodę? Najprostszym i najskuteczniejszym sposobem jest przyłożenie ust do podejrzanego miejsca i próba zassania powietrza z wewnątrz deski. Jeśli to się udaje, naprawa jest konieczna. Innym sposobem jest opukanie podejrzanego miejsca. Głuchy i przytłumiony odgłos może świadczyć o odklejeniu laminatu od styropianowego rdzenia deski.

Szybka naprawa tymczasowa.

Jeśli deska uległa uszkodzeniu, a na akwenie nadal utrzymują się dobre warunki i chcesz dalej pływać, możesz zrobić prowizoryczną naprawę. W sklepach windsurfingowych dostępna jest w cenie ok. 50zł tzw. plastelina - pakiet naprawczy firmy M2 do naprawy niewielkich uszkodzeń. Paczka zawiera wałek, w którym rdzeń stanowi utwardzacz. Po odcięciu nożem odmierzonego odcinka zgniatamy i wyrabiamy masę podobną do plasteliny. Po zmieszaniu składników, na suchą i czystą powierzchnię uszkodzenia nakładamy masę, formując ją tak, aby po stwardnieniu nie pojawiły się ostre zadziory. Czas wiązania wynosi zaledwie kilka minut. Plastelina M2 wiąże na bazie poliestrów, dlatego nie może mieć kontaktu ze styropianem, który rozpuszcza! Jeśli po uszkodzeniu deski widać styropian, lepiej zakończyć pływanie na tej desce i udać się np. do wypożyczalni po inną.
Wybrana grafika

 

Po zakończeniu pływania należy bezwzględnie naprawić raz jeszcze deskę. Prace wykonane w pośpiechu i bez należytej staranności nigdy nie są trwałe. Usuń zatem prowizoryczną naprawę i oczyść miejsce uszkodzenia z resztek skruszonego laminatu, lakieru czy żelkotu. Jeżeli podejrzewasz, że w środku może znajdować się choćby odrobina wody, wystaw deskę na słońce, ustawiając ją pokładem lub dnem prostopadle do kierunku padania promieni słonecznych, z miejscem uszkodzenia w najniższym położeniu. Rozgrzany na słońcu styropianowy rdzeń zwiększa swoją objętość, wypychając tym samym przez dziury i szczeliny wodę spod laminatu. Jeśli wody jest dużo, spadające krople częste lub gdy z pęknięcia leci strużka, odczekaj, aż wszystko wypłynie i rozważ powiększenie otworu, aby woda mogła odparować. Mokrego laminatu szpachla czy żywica nie będzie się trzymać.  


Jaki rodzaj naprawy wybrać?

Jeśli doszło do niezbyt rozległego pęknięcia laminatu, nie doszło do przemieszczenia się między sobą warstw i oba brzegi nie uginają się pod naciskiem, czyli laminat nie odkleił się od styropianu, wystarczyć może naprawa szybkoschnącą, poliestrową szpachlą samochodową. Jeśli w okolicy uszkodzenia laminat jest miękki, pęknięcie długie lub duże, konieczne będzie zastosowanie żywicy epoksydowej i zrobienie łaty z tkaniny szklanej. Jeśli doszło do większych uszkodzeń, czyli np. do złamania dziobu lub uszkodzenia burty przez statecznik, przed laminowaniem konieczne będzie wstawienie kawałka nowego styropianu. W każdym większym uszkodzeniu należy sprawdzić, czy nie doszło do pęknięcia styropianowego rdzenia deski. Niezależnie od technologii wykonanej naprawy, podstawową zasadą jest, aby utrzymać co najmniej taką samą wytrzymałość naprawianego miejsca, jaką miało poprzednio.

 

Uszkodzenie do naprawy szpachlówką:

 Wybrana grafika

Uszkodzenie do naprawy epidianem:

Wybrana grafika

Przygotowanie miejsca pracy

 W miejscu, w którym będziesz naprawiać deskę powinny być bezwietrzne warunki, aby do miejsca laminowania nie dostały się najmniejsze drobiny piasku lub pyłu oraz zapewnione optymalne warunki do wiązania żywicy, czyli temperatura min. 18 stopni i wilgotność nie przekraczającą 60%. Niższa temperatura i większa wilgotność wydłużają czas wiązania oraz osłabiają wytrzymałość żywicy. Ponadto Epidian w niskich temperaturach konsystencją przypomina gęsty miód, co utrudnia jego przesączanie przez tkaninę.

W pomieszczeniu powinno być jasno. Lepiej przy tym zastosować kilka lamp kierunkowych na ścianach niż jedną mocną żarówkę nad głową. Z czystością nie należy jednak zbyt przesadzać, gdyż liczyć się musisz z możliwością trwałego zabrudzenia podłogi żywicą.

Bardzo przydatny jest szeroki i stabilny stół, na którym będziesz odmierzać proporcje składników, mierzyć i docinać tkaninę, mieszać składniki, a także być może przesączać tkaninę żywicą. Deskę najlepiej ustawić na przygotowanych do tego celu dwóch „koziołkach”, umożliwiających zarówno położenie deski na pokładzie, jak i na burcie. Do zrobienia takich „koziołków” wystarczy kilka desek i kawałek filcu (do podklejenia desek w miejscu styku z kadłubem).


Przygotowanie powierzchni.

Prace rozpocznij zawsze od dokładnego oczyszczenia deski z nieczystości, czyli piasku, glonów, błota itp. Żaden serwis nie przyjmie brudnej deski do naprawy!. Jeśli nie wystarczy zamiecenie szczotką, umyj deskę wodą z detergentem dbając, aby woda nie dostała się do uszkodzonego miejsca. Po wysuszeniu, z okolicy pęknięcia, zeszlifowuj lakier lub żelkot tak, aby odsłonić laminat. Nie stosuj tutaj kątów prostych, gdyż osłabia to naprawę. Na ich przedłużeniu, przy powtórnym uderzeniu może powstać pęknięcie. Lepiej zaokrąglić brzegi lub przygotować powierzchnię o kształcie owalu/koła.


 Wybrana grafika

Wybrana grafika

Żaden klej nie sklei dobrze elementów połączonych krawędziami przeciętymi w poprzek włókien. Zasada ta obowiązuje nie tylko przy klejeniu drewna, gdzie najmocniejsze połączenie uzyskuje się łącząc dwa kawałki przecięte wzdłuż słojów, ale również w laminatach, w których „słojami” są warstwy tkaniny, bądź maty szklanej. Z tego właśnie powodu naklejając łatę lub wklejając w szczelinę masę szpachlową należy zwrócić uwagę, aby nowy laminat przylegał do starego na szerokości równej przynajmniej 20-50-krotnej grubości tego laminatu. Jeżeli zatem naklejasz łatę, bądź wypełniasz ją szpachlówką, zeszlifuj krawędzie starego laminatu tak, aby nałożona łata zachodziła na przynajmniej 2 cm starego laminatu o grubości 1mm (najczęściej spotykana grubość laminatów w deskach wykonanych w technologii Epoxy-Glass). Odpowiada to kątowi ok. 3 stopni.


 Wybrana grafika

 Przed naniesieniem żywicy lub szpachlówki jeszcze raz dokładnie oczyść powierzchnię z resztek pyłu wilgotną szmatką, a następnie odtłuść za pomocą nitro. Zachowaj szczególną uwagę w miejscach z kolorowym lakierem. Używany w deskach niebieski barwnik jest szczególnie wrażliwy.

Jeżeli nie masz wprawy w naprawach szkutniczych, oklej czyste miejsca wokół uszkodzenia żółtą, szeroką taśmą papierową. Zapobiegnie to zabrudzeniu żywicą, którą dość trudno potem usunąć bez pozostawienia śladów.  


Przygotowanie i dobór materiałów

Do naprawy potrzebne będą następujące materiały:

- szpachlówka poliestrowa (szczegóły we fragmencie o naprawach z jej użyciem)

- rękawiczki gumowe, jednorazowe

- komplet szpachli plastikowych

- papier ścierny o gramaturze 150, 180, 220

- drewniany klocek lub specjalny uchwyt do papieru ściernego

- sztywny ostry nóż – tzw. „szewski”

- lakier w sprayu dobrany do koloru kadłuba

A w przypadku naprawy z laminatu również:

- żywica epoksydowa z utwardzaczem (szczegóły poniżej)

- strzykawki: 20ml i 5ml

- naczynie do rozrabiania żywicy – np. plastikowe pudełko po margarynie (dobrze umyte)

- wiertarka z nasadką z rzepami na krążki papieru ściernego

- kilka w/w krążków (o gramaturze 60-120)

 Najczęściej używaną żywicą w naprawach laminatów na rdzeniu styropianowym, bądź poliuretanowym jest Epidian 5 łączony z utwardzaczem Z-1. Występuje w gotowych zestawach z tkaniną szklaną i utwardzaczem (fot.), lub oddzielnie, w opakowaniach od 1 do 50 kg.

Wybrana grafika

Dozwolone jest stosowanie innej odmiany żywicy epoksydowej – Epidianu 51. Jest ona rzadsza (co ułatwia przesączanie), o barwie lekko żółtawej. Powoduje to dodatkowy składnik – ftalan dwubutylu, który jednak nieco osłabia parametry laminatu i wydłuża czas wiązania. W naprawach desek nie stosuje się Epidianu 53, gdyż zawarty w niej styren bardzo mocno reaguje ze styropianem. Warto wiedzieć, że sam Epidian się nie starzeje. Dość szybko starzeje się natomiast utwardzacz Z-1, którego przydatność do użycia wynosi zaledwie kilkanaście miesięcy. Zastosowanie przeterminowanego utwardzacza może doprowadzić do niezwiązania żywicy, która nawet po 48 godzinach pozostanie lepka i niemożliwa do obróbki papierem ściernym. Prawidłowo związana żywica jest twarda, nie odkształca się przy nacisku twardym przedmiotem, przy obróbce papierem ściernym, nie zapycha go.

Przy naprawach z użyciem żywicy, stosuje się włókno szklane w postaci tkaniny (splot włókien o zbliżonej średnicy), rowingu (splot kierunkowy z włókien o różnej średnicy) lub maty (włókna ułożone w różnych kierunkach, w postaci warstw). W naprawach desek wykonanych z użyciem włókna szklanego nie stosuje się tkanin węglowych ze względu na większą kruchość materiału. W zależności od stopnia i wielkości uszkodzenia wykonuje się różne grubości laminatu. W przypadku pokładu nie stosuje się więcej niż 800g/m2, dna 600g/m2. 600g/m2 oznacza wagę 1m2 suchej tkaniny szklanej. W naprawach najczęściej używana jest tkanina o gramaturze ok. 150-200. Podstawową zaletą jej jest lepsze dopasowanie i przyleganie do naprawionego miejsca. Aby uzyskać odpowiednią gramaturę (800 lub 600 g/m2) należy nałożyć jedna na drugą kilka warstw tkaniny 150-200. Grubsze tkaniny lub rowingu o gramaturze 400 i więcej stosuje się w celu zwiększenia sztywności kadłuba, jako dolne warstwy laminatu. Mata szklana, ze względu na kłopoty związane z obróbką, w naprawach desek stosowana jest rzadko, również jako dolna warstwa laminatu.

Przy cięciu tkaniny używaj ostrych i mocnych nożyczek lub noża. Dzięki temu krawędzie nie będą postrzępione, co ułatwi pracę i wzmocni miejsce łączenia. Ważny jest również rozmiar i kolejność nakładania poszczególnych kawałków tkaniny na przygotowaną powierzchnię. Najmniejsze kawałki nakłada się w pierwszej kolejności, szersze jako kolejne. Dla wzmocnienia laminatu stosuje się gwiaździste ułożenie łat tkaniny, czyli układa się je tak, aby włókna poszczególnych łat krzyżowały się ze sobą pod kątem 45 stopni.


Naprawa szpachlówką poliestrową

Jeżeli w uszkodzeniu nie doszło do odsłonięcia styropianu i odklejenia laminatu od styropianu, wystarczy zastosować szpachlówkę samochodową, choć zawsze można użyć epoksydowej. Czas schnięcia tej drugiej jest jednak wielokrotnie dłuższy i szlifować ją można dopiero po 36 godzinach. Szpachlówki poliestrowe występują przynajmniej w 3 odmianach: z drobinami włókna szklanego (szara), podstawowa (beżowa) i wykończeniowa (biała) - kolejność od najbardziej gęstej do najrzadszej. Pierwsze dwie stosuje się jako bazę, trzecią jako warstwę wykończeniową, również w przypadku napraw Epidianem. Przy zastosowaniu szpachlówki podstawowej można zrezygnować z użycia wykończeniowej.

Po oczyszczeniu i przygotowaniu podłoża wymieszaj składniki w proporcji 100:1. W praktyce niestosuje się odmierzania składników. Wystarcza taka ilość utwardzacza (intensywnie czerwony), która zmieni barwę rozrabianej masy na kolor jasnoróżowy. Po wymieszaniu składników nakładaj szpachlówkę na uszkodzone miejsce. Lepiej nałożyć jej trochę więcej, aby uniknąć powtórki. Musisz się śpieszyć, bo czas wiązania jest niezwykle krótki. Przeciętnie trwa to od jednej do trzech minut.


Dobrze:

Wybrana grafika


Źle:

 Wybrana grafika

Po pełnym utwardzeniu szpachlówki (ok. 10 minut) zeszlifuj nadmiar za pomocą drobnego papieru (150-180) osadzonego na sztywnej przeznaczonej do tego pacy lub drewnianym klocku. Do finalnego szlifowania możesz użyć papieru o numeracji 220. Nie ma sensu wygładzać powierzchni drobniejszym papierem, ponieważ lakier będzie się gorzej trzymał. Nie szlifuj powierzchni papierem trzymanym w dłoniach. Nigdy nie uzyska się tym sposobem równej i prostej powierzchni.

Używając jedynie szpachlówki poliestrowej można również wykonywać naprawy rozklejonych szwów w deskach, wykonanych metodą sklejania pokładu z dnem. Oczywiście, jeśli nie doszło w nich do odklejenia laminatu od styropianu.


Naprawa z użyciem laminatu epoksydowo-szklanego

Naprawę taką rozpocznij od przygotowania materiałów, narzędzi i docięcia odpowiednich kawałków tkaniny. Mieszanie Epidianu z utwardzaczem wykonaj na samym końcu. Żywicę wymieszaj w proporcji 10,5:100 części wagowych utwardzacza Z-1 do Epidianu 5. Dozwolony margines błędu to +-5%. Do odmierzenia właściwych proporcji możesz użyć wagi kuchennej lub strzykawek. Ze strzykawki 20ml odłam końcówkę. Łatwiej wtedy wciągniesz do wnętrza żywicę. Strzykawkę 5 ml wykorzystaj do nabrania utwardzacza Z-1. Do naprawy przeciętnej wielkości dziury wystarcza około 100-200ml Epidianu. W przypadku złamanego dziobu do 300ml. Pamiętaj jednak, aby naczynie, w którym znajdować się będzie żywica miało dużą powierzchnię dna. Zapobiegniesz w ten sposób zjawisku zagotowania żywicy, czyli silnej reakcji egzotermicznej, w której dochodzi do stopienia styropianu.

Przesączanie tkaniny żywicą można wykonać bezpośrednio na naprawianym miejscu lub na specjalnie przygotowanym miejscu na stole, pokrytym umocowaną grubą folią PCV. Przed nałożeniem pierwszej warstwy tkaniny całą przestrzeń, w której chcesz umieścić łatę należy dobrze posmarować żywicą, z lekkim nadmiarem, zwracając szczególną uwagę, aby nie pozostawić suchych miejsc. Nakładając pierwszą warstwę tkaniny bardzo dokładnie dociskaj ją do powierzchni za pomocą twardego narzędzia (szpachla, wałek do laminowania, nóż szewski) tak, aby nadmiar żywicy przesączył się przez tkaninę na jej powierzchnię. Kolejną szerszą warstwę możesz nałożyć dopiero wtedy, gdy pierwsza przestanie połyskiwać na biało i stanie się przezroczysta. Jeżeli po wklejeniu pierwszej warstwy na powierzchni są miejsca z niewielką ilością żywicy, nałóż na wierzch taką jej ilość, aby kolejna warstwa tkaniny również miała szansę utonąć.

Pamiętaj, najmniejsze kawałki nakłada się w pierwszej kolejności, szersze jako kolejne. Po nałożeniu wszystkich warstw, zbierz cały nadmiar żywicy z powierzchni tkaniny za pomocą szpachli.


Dobrze:

 Wybrana grafika

Źle:

 Wybrana grafika

Źle:

 Wybrana grafika

Naprawa z użyciem styropianu

Gdy uszkodzeniu ulega styropianowy rdzeń deski, np. w momencie uderzenia przez inną deskę i wbicia się statecznikiem w burtę, konieczna jest wklejka ze styropianu. Taką naprawę rozpocznij od dokładnego wycięcia ręczną piłką do metalu fragmentu deski z połamanym laminatem i zgniecionym lub pękniętym styropianem. W zależności od kierunku uderzenia możesz wyciąć bryłę o kształcie trójkątnym bądź prostokątnym. Następnie przeszlifuj krawędzi laminatu jak w opisie powyżej. Po usunięciu uszkodzonego kawałka deski, dotnij kawałek styropianu o gęstości przynajmniej M20 a najlepiej M25 (25kg/m3), na szerokość około 1-2 mm większą niż wycięcie i z zapasem przynajmniej 2 cm z każdej strony. Bryłę tą wklej na epidian i odczekaj przynajmniej 24 godziny.


 Wybrana grafika

Wybrana grafika

Po stwardnieniu żywicy nadaj wklejce kształt deski za pomocą specjalnego tarnika do styropianu (trochę podobnego do tarki do warzyw), a następnie wygładź styropian drobniejszym papierem ściernym (120-150). Od poziomu pokładu i burt odejmij 1-2 mm, aby zmieścić laminat.


Naprawa wykonana z użyciem wklejki styropianowej i laminatu epoksydowo-szklanego

 
Wybrana grafika

Wybrana grafika

Szlifowanie i malowanie

Po wyschnięciu laminatu przychodzi czas na najmniej przyjemną fazę naprawy, czyli szlifowanie. Załóż przy tym gumowe rękawiczki i (najlepiej starą) bluzę z długim rękawem, aby nie doszło do wbicia się drobin włókna szklanego pod skórę. Miejsce styku łaty ze starym laminatem szlifuj ręcznie papierem ściernym lub wiertarką z „rotoflexem”, czyli elastyczną nasadką z papierem ściernym. Sam laminat powinien być tak położony, aby nie trzeba go było szlifować, ponieważ tym samym mocno się go osłabia. Szlifuj go jedynie dość drobnym papierem po to, aby zmatowić powierzchnie żywicy i laminatu. Po wygładzeniu całość pokryj poliestrową szpachlówka wykańczającą. Następnie szlifuj utwardzoną szpachlówkę tak, aby uzyskać idealnie równą, matową powierzchnię, nie dopuszczając przy tym do odsłonięcia laminatu.

Po zakończeniu szlifowania, oczyść powierzchnię wilgotną szmatką, a następnie odtłuść i oklej miejsca, których nie chcesz pokrywać lakierem (padsy, strapsy, naklejki na pokładzie). Całość pokryj kilkoma warstwami lakieru np. w sprayu.
Polecane

Komentarze użytkowników  
 

Średnia ocen użytkownika

 

Nie komentowano

Dodaj komentarz!



mXcomment 1.0.7 © 2007-2017 - visualclinic.fr
License Creative Commons - Some rights reserved
« poprzedni artykuł   następny artykuł »








© http://www.hotis.pl, Wszystkie zawarte w wortalu artykuły są naszego autorstwa i jakiekolwiek kopiowanie ich w całości, bądź fragmentach jest zabronione i podlega Ustawie o Prawie Autorskim i Prawach Pokrewnych z dn. 4.02.1994 r. (Dz.U. z 1994 r. Nr 24, poz.83) wraz z późniejszymi zmianami.